Over huisvesting voor middeninkomens en demografie

Zoals vele Brusselse instellingen maakt ook de Gewestelijke Ontwikkelingsmaatschappij voor Brussel (GOMB) haar balans over de voorbije 20 jaar op. Sinds 1989 realiseerde zij 2.700 woningen voor middeninkomensgezinnen. Tegen 2012 komen er nog eens 1.300 bij. Als we die meerekenen komen we op 4.000 woningen op 23 jaar. Op zich is dit een bijzonder verdienstelijke prestatie. Ik heb dit woningbeleid ten gunste van middeninkomens steeds gesteund. En ik denk dat – ondanks een beperkt aantal minder gelukkige ervaringen van sommige kopers – de GOMB met enige trots mag terugkijken op haar prestaties.

Ook in het nieuws deze week: een nieuwe demografische doorlichting van Brussel door een interdisciplinair team van onderzoekers ten behoeve van de Staten-Generaal van Brussel (te consulteren op www.brusselsstudies.be. Daaruit blijkt dat Brussel per saldo elk jaar zo’n 10.000 inwoners verliest aan de rest van België en dat het hier vooral gaat om jonge gezinnen met kinderen en een middeninkomen. En ik citeer “Het beperkte aanbod aan betaalbare (en relatief comfortabele) koopwoningen vormt de belangrijkste motivatie om uit de hoofdstad te vertrekken.” Vanuit die optiek zijn 100 of 200 woningen per jaar voor middeninkomens natuurlijk een druppel op een bijzonder hete plaat. 1.000 woningen per jaar zou echt een verschil maken.

De bevolking van Brussel groeit, en zelfs vrij sterk. Maar ze groeit ook scheef. Uit de cijfers van deze nieuwe studie (en vele eerdere) blijkt dat Brussel steeds meer van zijn middenklasse verliest en dreigt een stad te worden van voornamelijk lage inkomens enerzijds en een beperkte groep van zeer hoge inkomens anderzijds. Dat is een zorgwekkende evolutie. Niet alleen het fiscale draagvlak maar ook het sociale draagvlak van een goede bevolkingsmix dreigt steeds meer te verkleinen.

Als we willen dat Brussel over 20 jaar nog altijd een bruisende en leefbare stad is, dan moeten we dringend het beleid ter ondersteuning van het aantrekken en behouden van middeninkomens in onze stad versterken. Niet alleen de GOMB, maar ook het Brussels Woningfonds, speelt daarin een grote rol. Maar het gaat natuurlijk over meer dan huisvesting alleen. De uitbouw van voldoende kwaliteitsvolle kinderopvang (iets waar ik binnen mijn VGC-bevoegdheden een speerpunt van maakte tijdens deze legislatuur) is hier evenzeer belangrijk, net als veiligheid, openbare netheid en fiscaliteit. Er is dus nog veel werk voor de boeg.

Brigitte Grouwels
Staatssecretaris

14/01/09